⬅️به گزارش وبدا دکتر عباسی، رییس انجمن علمی حقوق پزشکی ایران و رییس مرکز تحقیقات اخلاق و حقوق پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی:
‌
🔵 ارتقای آموزش حقوقی، جایگاه پرستاران را صیانت می‌کند
‌
🔵 آموزش اخلاق حرفه‌ای، کیفیت خدمات را ارتقا می‌دهد
‌
🔵بر اساس سال‌ها تجربه در مراجع قضایی، هیئت‌های انتظامی و رسیدگی به تخلفات اداری، پرستاران از سالم‌ترین گروه‌های حرفه‌ای نظام سلامت هستند.
‌
🔵موارد تخلف و رفتارهای نادرست علیه پرستاران قابل توجه بوده و لازم است حمایت‌های قانونی و حرفه‌ای از این قشر بیش از گذشته تقویت شود.

🔵رعایت اصول چهارگانه اخلاق پزشکی شامل احترام به استقلال بیمار، سودرسانی، پرهیز از آسیب‌رساندن و عدالت، معیار اصلی سنجش عملکرد حرفه‌ای پرستاران است.
 

به گزارش وبدا، دکتر محمود عباسی، رئیس مرکز تحقیقات اخلاق و حقوق پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی و رئیس پژوهشکده اخلاق زیستی و حقوق سلامت، در دومین اجلاس مدیران پرستاری کشور که در مجتمع شهدای سلامت مشهد در حال برگزاری است، با تأکید بر ضرورت توجه ویژه به مباحث حقوق و اخلاق پرستاری، اظهار کرد: پرستاری از ارکان اصلی نظام سلامت است و به دلیل نقش تعیین‌کننده در مراقبت از بیماران، لازم است ابعاد حقوقی، اخلاقی و حرفه‌ای این حوزه بیش از گذشته مورد توجه قرار گیرد.

وی با اشاره به سابقه بیش از سه دهه فعالیت علمی و تخصصی خود در حوزه حقوق پزشکی گفت: نخستین کتاب خود را با عنوان «حقوق و مسئولیت پرستاران» بیش از ۳۰ سال پیش تألیف کردم که نسخه بازنگری‌شده آن به‌زودی منتشر خواهد شد. هدف از تدوین این اثر، ارتقای آگاهی حقوقی جامعه پرستاری و تبیین مسئولیت‌ها، اختیارات و الزامات قانونی این حرفه بوده است.

عباسی با بیان اینکه بر اساس سال‌ها تجربه در مراجع قضایی، هیئت‌های انتظامی و رسیدگی به تخلفات اداری، پرستاران از سالم‌ترین گروه‌های حرفه‌ای نظام سلامت هستند، افزود: با علم و اطلاع عرض می‌کنم که میزان تخلفات منتسب به پرستاران در مقایسه با سایر حوزه‌ها بسیار اندک است، اما در مقابل، موارد تخلف و رفتارهای نادرست علیه پرستاران قابل توجه بوده و لازم است حمایت‌های قانونی و حرفه‌ای از این قشر بیش از گذشته تقویت شود.

وی حق بر سلامت را از مهم‌ترین حقوق بنیادین بشر دانست و تصریح کرد: این حق در اسناد بین‌المللی از جمله اعلامیه جهانی حقوق بشر و میثاق حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مورد تأکید قرار گرفته است و پرستاران به عنوان یکی از اصلی‌ترین ارکان ارائه خدمات سلامت، نقش مهمی در تحقق این حق ایفا می‌کنند؛ از این رو ارتقای دانش حقوقی و اخلاق حرفه‌ای آنان ضرورتی انکارناپذیر است.

رئیس پژوهشکده اخلاق زیستی و حقوق سلامت، اخلاق پرستاری را مجموعه‌ای از اصول و ارزش‌هایی دانست که رفتار حرفه‌ای پرستاران را هدایت می‌کند و گفت: رعایت اصول چهارگانه اخلاق پزشکی شامل احترام به استقلال بیمار، سودرسانی، پرهیز از آسیب‌رساندن و عدالت، معیار اصلی سنجش عملکرد حرفه‌ای پرستاران است. هرچه این اصول در محیط‌های درمانی نهادینه‌تر شود، کیفیت خدمات ارتقا یافته و احتمال بروز اختلافات و چالش‌های حقوقی نیز کاهش خواهد یافت.

وی افزود: احترام به کرامت انسانی بیماران، رعایت حریم خصوصی، حفظ اسرار پزشکی، مسئولیت‌پذیری، پاسخگویی، ارتقای مستمر دانش و مهارت‌های حرفه‌ای، استفاده از توان علمی در تصمیم‌گیری‌ها و تعامل سازنده با سایر اعضای تیم درمان، از مهم‌ترین مؤلفه‌های اخلاق حرفه‌ای در پرستاری است که در اسناد بین‌المللی و منشورهای اخلاقی نیز بر آن تأکید شده است.

عباسی در ادامه با تشریح مفهوم حقوق پرستاری اظهار کرد: حقوق پرستاری مجموعه قوانین و مقرراتی است که وظایف، اختیارات، حقوق و مسئولیت‌های قانونی پرستاران را تبیین می‌کند. این مسئولیت‌ها در دو بخش قابل بررسی است؛ بخشی از آن به حضور پرستار در قالب تیم درمان و همکاری با پزشک مربوط می‌شود و بخشی دیگر، مسئولیت‌های مستقلی است که قانون مستقیماً بر عهده پرستار قرار داده است.

وی با اشاره به مسئولیت‌های قانونی پرستاران گفت: مسئولیت‌های حرفه‌ای ممکن است در حوزه‌های مدنی، انتظامی یا کیفری مطرح شود، اما تحقق هر یک از این مسئولیت‌ها مستلزم احراز خطا، ورود خسارت و وجود رابطه مستقیم میان خطا و زیان واردشده است. بنابراین صرف وقوع یک حادثه، به معنای مسئولیت قانونی پرستار نیست و هر پرونده باید بر اساس قوانین و مستندات تخصصی بررسی شود.

رئیس مرکز تحقیقات اخلاق و حقوق پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با اشاره به جایگاه پرستار در تیم درمان خاطرنشان کرد: در بسیاری از موارد، مسئولیت‌ها در قالب کار تیمی تعریف می‌شود و قانون نیز حدود وظایف هر یک از اعضای تیم درمان را مشخص کرده است. آشنایی پرستاران با این حدود قانونی، علاوه بر حفظ حقوق بیماران، از حقوق حرفه‌ای خود آنان نیز صیانت می‌کند.

وی همچنین بر ضرورت توجه پرستاران به موضوع حفظ اسرار بیماران، رعایت مقررات حرفه‌ای، خودداری از اقدامات خارج از حدود اختیارات قانونی و ارتقای مستمر دانش تخصصی تأکید کرد و گفت: رعایت این اصول نه تنها موجب افزایش اعتماد عمومی به جامعه پرستاری می‌شود، بلکه امنیت شغلی و حرفه‌ای پرستاران را نیز تقویت خواهد کرد.

عباسی در پایان، آموزش حقوقی و فرهنگ‌سازی مستمر در حوزه اخلاق حرفه‌ای را یکی از نیازهای اساسی نظام سلامت دانست و اظهار کرد: توسعه آموزش‌های حقوقی، ترویج استانداردهای اخلاق حرفه‌ای و آشنایی دقیق پرستاران با قوانین و مقررات، زمینه‌ساز ارتقای کیفیت خدمات، صیانت از حقوق بیماران، حفظ منزلت جامعه پرستاری و استحکام نظام سلامت کشور خواهد بود.

https://behdasht.gov.ir/Z۶zVo